Metodologia badań społecznych - wykład 2, Metodologia nauk społecznych

Pobierz dokument
metodologia.badan.spolecznych.wyklad.2.doc
Rozmiar 53 KB

Metodologia badań społecznych - Wykład 2, 12.10.10

SPOSÓB UOGÓLNIANIA DANYCH: wnioskowanie indukcyjne

Celem poznania naukowego jest poszukiwanie najbardziej ogólnych prawidłowości. (W jaki sposób człowiek do nich dochodzi?)

Dwa podstawowe problemy empiryzmu:

  1. Relacja podmiot poznający - przedmiot (ma ona charakter odzwierciedlenia przedmiotu)

  2. Niejasność przejścia między zdaniami obserwacyjnymi, a zdaniami ogólnymi. Sposobem tego przejścia jest indukcja.

Obiekty świata empirycznego zdania obserwacyjne Zdania ogólne

Indukcja:

  1. Uogólniająca

  2. Eliminacyjna

Ad.1. Indukcja uogólniająca

Aby osiągnąć pewne poznanie należy:

  1. Liczba zdań obserwacyjnych rzetelnie opisujących wyniki doświadczenia(obserwacji) musi być dostatecznie duża

  2. Stosując reguły indukcji należy dokonywać ostrożnych uogólnień, tzn. przechodzić od zdań obserwacyjnych do zdań ogólnych.

LOGIKA WNIOSKOWANIA INDUKCYJNEGO(INDUKCJA ENUMERACYJNA):

  1. Łabędź jest biały w 1. Przypadku po A następuje B

  2. Łabędź jest biały w 2. Przypadku po A następuje B

  3. Łabędź jest biały w 3. Przypadku po A następuje B

0x08 graphic
0x08 graphic

N-ty łabędź jest biały W n-tym przypadku po A następuje B

Każdy łabędź jest biały Po A zawsze następuje B

Cechą indukcji uogólniającej jest to, że obserwacje z części zbioru przenoszone są na całość zbioru. (Na podstawie części określamy całość)

METODA NAUKOWA ROZUMIANA JAKO UKŁAD CZYNNOŚCI(z zastosowaniem wnioskowania indukcyjnego)

Kolejne badanie

Badania indukcyjne są dwojakie ze względu na:

KRYTYKA INDUKCJI UOGÓLNIAJĄCEJ:

0x08 graphic
Indukcja potwierdziła się w 1. Przypadku

Indukcja potwierdziła się w 2. przypadku

Indukcja potwierdziła się w n-tym przypadku

0x08 graphic
Indukcja potwierdza się w każdym przypadku

Wiedza zdobywana indukcyjnie jest społecznym odruchem warunkowym(wrodzonym)(wiedza psychologiczna).

Hume :

Hume stwierdził, że indukcja nie prowadzi do poznania pewnego i uniwersalnego.

KRYTYKA INDUKCJI WG CHALMERSA

liczba przeprowadzonych obserwacji

∞(nieskończoność liczby potencjalnych informacji)

Ponieważ liczba potencjalnych informacji jest nieskończona, to wynik=0. Wartość przeprowadzanych obserwacji jest zerowa.

Ad.2. Indukcja eliminująca - kanony John'a Stuart'a Mill'a

Ten rodzaj indukcji miał być udoskonaleniem rozumienia indukcyjnego. Kanony Mill'a określają logiczną strukturę eksperymentu.

Pozwala wyeliminować spośród ogółu zjawisk występujących z danym skutkiem Z lub zjawisk poprzedzających Z, te które są dla jego zajścia nieistotne albo pozwala na ujawnienie tych, których zajście jest dla jego zajścia istotne.

Mill uważa, że wszystkie zjawiska mają swoje przyczyny -> determinizm

  1. Kanon jedynej zgodności

Do grup skontrastowanych, różnych pod dostatecznie wieloma względami wprowadzany jest czynnik eksperymentalny (zmienna niezależna) B. Jeśli w obu przypadkach B wywołuje reakcję Z, to B jest warunkiem wystarczającym dla Z (jeśli B to Z).

I grupa ma własności: A, C, D, E, F wprowadzono B, występuje Z

II grupa ma określone własności (kontrastowe do I): nie-A, nie-C, nie-D, nie-E, nie-F, wprowadzono B, wystąpiło Z.

B jako przyczyna zajścia Z.

Trudno znaleźć tak skontrastowane grupy, dlatego rzadko się to stosuje.

Dwa układy łączy tylko jedna cecha wspólna.

  1. Kanon jedynej różnicy

Jest on stosunkowo często stosowany jako zasada organizująca eksperymenty w naukach społecznych.

Grupa eksperymentalna: A, C, D, E, F, wprowadzono B, wystąpiło Z.

Grupa kontrolna: A, C, D, E, F, brak B, nie wystąpiło Z.

Dwa układy różnią się tylko pod jednym względem.

Jeżeli czynnik eksperymentalny wywołuje Z, mamy prawo twierdzić na mocy tego kanonu, że B jest przyczyną Z.

  1. Połączenie kanonu zgodności i różnicy

Dodatkowy czynnik (zjawisko) D, którego zajściu razem z B towarzyszy zajście Z (eksperyment czynnikowy). Kilka grup eksperymentalnych, na które oddziałuje się dwoma lub więcej bodźcami.

D

Nie-D

B

Grupa I Z

Grupa II nie-Z

Nie-B

Grupa III nie-Z

Grupa IV nie-Z

  1. Kanon zmian towarzyszących

Obserwuje się jak określone zmiany wartości jednej zmiennej pociągają za sobą zmiany wartości drugiej zmiennej, albo w jaki sposób trzecia zmienna wpływa na jakość związku funkcyjnego między dwoma zmiennymi.

Problem wstępnej selekcji czynników - jak rozpoznać właściwe przyczyny i odpowiadające im skutki.

PRZYPOMNIENIE O ZMIENNYCH

Zmienna jest to właściwość, cecha przyjmująca różne wartości. Podać zmienną to podać jej nazwę i zbiór jej wartości.

Wykształcenie: podstawowe, zawodowe, średnie, wyższe (wielowartościowa)

Wykształcenie: niższe niż średnie, co najmniej średnie (dwuwartościowa

Przyjęte zmienne to „aspekty” badanego zjawiska.

Badany stan rzeczy: „rodzina”. Zmienne: struktur, dochód, warunki mieszkaniowe, czas poświęcany dzieciom, więzi emocjonalne, itd.

Struktura: pełna, niepełna; struktura: r. dwupokoleniowa, r. trzypokoleniowa

Rodzaje zmiennych:

Wykształcenie rodziców - niezależne; wyniki dzieci - zależne; czas poświęcony - pośredniczące

Tak by to wyglądało jeśli indukcję uzasadniałoby się zasadą indukcji


Pobierz dokument
metodologia.badan.spolecznych.wyklad.2.doc
Rozmiar 53 KB

Wyszukiwarka